Σε 5 βήματα: πώς δουλεύει ο δείκτης
Ο πιο γρήγορος τρόπος να καταλάβεις τι μετράει το Gyronomics, χωρίς οικονομική ορολογία.
- 1
Ορίζουμε τη βάση εισοδήματος του κατώτατου μισθού
Για κάθε χρονιά 1976-2026 χρησιμοποιούμε το μηνιαίο ισοδύναμο της σειράς. Μετά εισφορές, πριν τον φόρο εισοδήματος. Ετήσιο εισόδημα διά 12, με 14 καταβολές σε όλη τη σειρά. Μισθός και εισφορές είναι οι μέσοι των 12 μηνών. Αγοραστική δύναμη σε κλασικά πιτόγυρα. Το 2026 είναι 919,72 €.
- 2
Βρίσκουμε την τιμή και την ανάγουμε στο κλασικό πιτόγυρο
Η σειρά συνδυάζει πηγές τιμών, διατιμήσεις, εκτιμήσεις και αναγωγές. Κάθε έτος δείχνει τον δικό του κανόνα. Η κλασική αναγωγή επιχειρεί σύγκριση με κοινό προϊόν υπό τις παραδοχές σύνθεσης του μοντέλου: το 1976 η τιμή των 0,025 € γίνεται 0,050 € (×2,01). Το 2026 χρησιμοποιείται ως προϊόν αναφοράς, με υπολογισμένη κλασική τιμή 4,30 €.
- 3
Διαιρούμε: μισθός / κλασική τιμή
Το αποτέλεσμα είναι ο δείκτης: πόσα κλασικά πιτόγυρα αγοράζει ο μισθός σε έναν μήνα. Το 2026 βγαίνουν 214.
- 4
Συγκρίνουμε χρονιές
Ο ίδιος υπολογισμός για κάθε χρονιά δείχνει την αγοραστική δύναμη διαχρονικά. Το 2002 ο δείκτης ήταν 394 κλασικά πιτόγυρα.
- 5
Κάνουμε το αντίστροφο
Κρατάμε σταθερό τον αριθμό πιτόγυρων μιας παλιάς χρονιάς και υπολογίζουμε πόσος θα έπρεπε να είναι ο σημερινός μισθός για να τον αγοράζει.
Γλωσσάρι: τι σημαίνει κάθε όρος
- Δείκτης Πιτόγυρου
- Πόσα κλασικά πιτόγυρα αγοράζει ο καθαρός κατώτατος μισθός σε έναν μήνα. Μισθός διά την τιμή αναγμένη στο σημερινό κλασικό πιτόγυρο - όχι διά την ωμή τιμή της εποχής, αλλιώς κάθε χρονιά θα μετρούσε άλλο προϊόν.
- ΔΤΚ (πληθωρισμός)
- Ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή μετρά τη μεταβολή των τιμών ενός καλαθιού αγαθών και υπηρεσιών. Ο ΔΤΚ εστίασης αφορά τις υπηρεσίες εστίασης· η πορεία του μπορεί να διαφέρει από τον γενικό δείκτη.
- Ονομαστικό vs πραγματικό
- Ονομαστικό είναι το ποσό όπως γράφεται. Πραγματικό είναι το ίδιο ποσό μεταφρασμένο σε σημερινή αγοραστική δύναμη.
- Διατίμηση
- Κρατικά καθορισμένη ανώτατη τιμή. Στην περίοδο 1976-1989 η σειρά διακρίνει τα αγορανομικά όρια από τις αναφορές ελεύθερων τιμών. Η αγορανομική διάταξη 14/1989 ΔΕΝ την αίρει: αντικαθιστά το σταθερό όριο με τύπο δεμένο στο κόστος του κρέατος. Κάθε έτος δηλώνει ποιο είδος πηγής χρησιμοποιεί· ένα πλαφόν δεν είναι μέση τιμή αγοράς.
- Shrinkflation
- Μικρότερη ποσότητα στην ίδια τιμή. Για να την τεκμηριώσουμε στο πιτόγυρο χρειαζόμαστε συγκρίσιμες μετρήσεις βάρους και σύνθεσης στον χρόνο. Οι λόγοι τιμών από μόνοι τους δεν αποδεικνύουν αλλαγή γραμμαρίων.
- Ποιοτική προσαρμογή
- Αναγωγή της τιμής σε κοινό προϊόν αναφοράς. Στο μοντέλο εξαρτάται από παραδοχές για τα γραμμάρια και τη σύνθεση του τυλιχτού· δεν είναι δεύτερη παρατηρημένη τιμή καταστήματος.
- Εύρος αβεβαιότητας
- Τα όρια τιμής προκύπτουν από το εύρος της πηγής ή από δηλωμένες παραδοχές του μοντέλου. Μπορεί να είναι ασύμμετρα. Δεν αποτελούν στατιστικό διάστημα εμπιστοσύνης ή μέτρηση της διασποράς όλων των καταστημάτων.
- Κατηγορίες εισόδου A-D
- A: Άγκυρα τιμής μοντέλου· ο έλεγχος πηγών είναι χωριστός; B: Ρυθμιζόμενη, μονής πηγής ή εκτίμηση με εύρος; C: Παρεμβολή ανάμεσα σε άγκυρες μοντέλου; D: Παρεμβολή μέσα στην περίοδο διατίμησης ή προβολή εκτός τεκμηριωμένου εύρους. Οι κατηγορίες περιγράφουν τον τρόπο εισαγωγής της τιμής στο μοντέλο. Δεν πιστοποιούν επαλήθευση πρωτοτύπου, αντιπροσωπευτικό δείγμα ή ιστορική σύνθεση προϊόντος.
- Βάση μισθού
- Μετά εισφορές, πριν τον φόρο εισοδήματος. Ετήσιο εισόδημα διά 12, με 14 καταβολές σε όλη τη σειρά. Μισθός και εισφορές είναι οι μέσοι των 12 μηνών. Αγοραστική δύναμη σε κλασικά πιτόγυρα.
Κάλυψη τιμών και μισθών: συλλογή τιμών Σεπτεμβρίου 2026, ΔΤΚ εστίασης ως τον Αύγουστο 2026, κατώτατος μισθός σε ισχύ από 1.4.2026. Έκδοση δεδομένων 2026.10.10-monthly-bulletin, τελευταία ενημέρωση 2026-10-10.